Świerzb u psa – co robić, jak rozpoznać i leczyć?

Świerzb u psa

Świąd jest najbardziej charakterystycznym objawem świerzbu u psa. Opiekunowie często zgłaszają się do lekarza weterynarii ze swoim pupilem, kiedy zmiany są zaawansowane, a pies drapie się nieustannie. Chcesz wiedzieć, jak pies zaraża się świerzbowcem, czym się różni świerzb drążący od usznego oraz czym się leczy świerzb u psa? Przeczytaj.

Dlaczego pies się drapie?

Pies drapie się, bo czuje świąd. Istnieje wiele jednostek chorobowych, które przebiegają z objawami swędzenia. Wiele z nich jest związanych z obecnością pasożytów, ale występują także takie, które mają zupełnie inną etiologię. Najbardziej popularne choroby psów, w przebiegu których występuje świąd to:

  • alergie pokarmowe;
  • alergie wziewne;
  • alergie kontaktowe;
  • wszawica;
  • inwazja wszołów;
  • inwazja pcheł;
  • demodekoza;
  • zapalenie skóry na tle Malassezia (drożdżyca);
  • grzybica skóry.

Warto dodać, że świąd to jedynie objaw schorzenia, a nie choroba sama w sobie. Kluczem do rozwiązania problemu, jest znalezienie przyczyny swędzenia. Jeśli Twój pies drapie się, nie czekaj – udaj się do lekarza weterynarii ze swoim psem na wizytę.

Skąd się bierze świerzb u psa?

Świerzbowiec to pasożyt, który należy do roztoczy. Atakuje nie tylko psy, ale także koty, króliki, kawie domowe (świnki morskie), zwierzęta hodowlane (świnie, konie, kozy i krowy) oraz ludzi. Inwazja następuje na skutek bezpośredniego kontaktu osobnika chorego z psem. Choroba jest bardzo zaraźliwa. Istnieje także możliwość przeniesienie pasożyta pośrednio na psa, np. za pomocą szczotki do włosów, grzebienia czy innego przedmiotu, na którym znajdują się świerzbowce.

  • świerzb drążący

Po zarażeniu, samice świerzbowca drążą korytarze w naskórku psa, czyli w najbardziej zewnętrznej warstwie skóry czworonoga. Składają tam jaja, z których w ciągu 10-21 (do 35) dni rozwijają się dorosłe osobniki. Dorosłe pasożyty odżywiają się martwym naskórkiem. Po około 3-5 dniach od złożenia jaj, wykluwają się z nich larwy, które dalej drążą korytarze w naskórku i po dwukrotnej wylince osiągają w końcu postać dorosłą, zdolną do rozmnażania się.

  • świerzb uszny

Świerzbowce uszne przez całe swoje życie żerują w zewnętrznym przewodzie słuchowym. To tutaj samica składa jaja, z których po około 3-8 dniach wykluwają się nimfy. Następnie te przechodzą przeobrażenie i przekształcają się w osobniki dorosłe. Cały cykl trwa około 3 tygodnie.

Rodzaje świerzbowca

  • świerzb drążący

Świerzbowiec drążący żeruje w warstwach naskórka. Odżywia się nim i drąży w nim korytarze. Trudno go znaleźć na powierzchni skóry, dlatego jego izolacja jest o wiele trudniejsza, niż w przypadku świerzbu usznego.

  • świerzb uszny

Świerzbowiec uszny bytuje na powierzchni małżowiny usznej, nie drąży korytarzy w naskórku. Podobnie, jak świerzbowiec drążący odżywia się martwym naskórkiem.

Jak rozpoznać świerzb u psa?

  • świerzb drążący

Najbardziej charakterystycznym objawem jest świąd. Pies może się drapać wszędzie, na całym ciele i to przez cały rok. Świerzb dobrze znosi niskie temperatury, ponieważ rozmnaża się i żeruje w zewnętrznych warstwach skóry. Objawy świądu, które pies manifestuje silnym drapaniem się, często nasilają się w ciepłych pomieszczeniach. Nie występują żadne predyspozycje rasowe ani płciowe do wystąpienia choroby, choć częściej spotyka się ją u osobników z osłabioną odpornością, np. u osobników bardzo młodych lub bardzo starych.

To silnie zaraźliwa choroba, która dotyka zazwyczaj wszystkie psy w domu, nierzadko też inne zwierzęta. Objawy pojawiają się już kilka dni po zarażeniu, nasilają się z każdym dniem trwania nieleczonego schorzenia.

Zmiany lokalizują się w okolicy brzucha, na krawędziach małżowin usznych, łokciach i okolicach stawu skokowego. Mogą też pojawiać się w okolicy głowy lub mostka. Prawie nigdy nie występują na grzbiecie. Zmiany początkowo występują w formie rumienia, z czasem dopiero powstają grudki, a w końcu strupy. Najczęściej jednak opiekunowie są zaniepokojeni wyłysieniami, przerzedzeniami włosa, strupkami, otarciami i przeczosami. W postaci przewlekłej świerzbu, dochodzi do zliszajowacenia skóry. Staje się ona przebarwiona i coraz grubsza.

Pies, drapiąc się, uszkadza ciągłość skóry. Samouszkodzenia są miejscem wniknięcia bakterii, które utrudniają gojenie się rany, wikłają chorobę  oraz dodatkowo mogą namnażać się i przenosić po całym organizmie.

Istnieje także postać choroby, która nie daje żadnych zmian skórnych. Wówczas jedynym objawem obecności świerzbu w skórze jest bardzo silny świąd (scabies incognito).

  • świerzb uszny

Świerzbowiec uszny atakuje zewnętrzne przewody słuchowe psów i jest przyczyną dużego dyskomfortu. Pasożyt przenosi się poprzez kontakt bezpośredni, ze zwierzęcia na zwierzę. Możliwa jest także transmisja ze zwierząt innego gatunku (np. kota) na psa. Częściej zarażają się szczenięta.

Charakterystyczny objaw to czarnobrązowa, tłusta lub łuskowata wydzielina w uchu. Zarażony pies czuje silny świąd, dlatego intensywnie drapie uszy i potrząsa głową. Zwierzę może doprowadzić do samookaleczenia.. Otwarte rany są bramą wejścia dla chorobotwórczych bakterii. Wówczas mogą pojawić się objawy charakterystyczne dla przebiegu infekcji bakteryjnych.

Diagnostyka choroby u psa

  • świerzb drążący

Rozpoznanie choroby jest trudne nawet dla lekarza weterynarii. Nie zawsze udaje się wyizolować pasożyta ze skóry za pierwszym podejściem, ale jest to konieczne by wprowadzić odpowiednie leczenie. Część lekarzy weterynarii rozpoczyna leczenie kierunkowe przeciwko świerzbowcom na podstawie charakterystycznych objawów, nawet, jeśli nie stwierdzi pasożytów w skórze.

Najlepszą metodą potwierdzającą świerzb jest wyizolowanie pasożyta ze skóry. Aby to zrobić, należy wykonać zeskrobinę powierzchowną lub głęboką z okolic grudek lub z miejsc predylekcyjnych, czyli z krawędzi małżowin usznych, brzucha i łokci. W tych okolicach jest największe prawdopodobieństwo na wykazanie obecności pasożyta. Jeśli chodzi o rodzaj zeskrobin, to istnieje wiele teorii. Większość naukowców i lekarzy preferuje jednak zeskrobinę głęboką. Warto jednak pobrać kilka zeskrobin z różnych miejsc. Pobrany materiał należy odpowiednio przygotować, umieścić na szkiełku podstawowym i obejrzeć dokładnie pod mikroskopem. Dodatni wynik badania, czyli obecność świerzbowców na szkiełku świadczy o chorobie. Brak pasożytów w próbce nie świadczy jednak jednoznacznie o braku choroby, a pies wymaga dalszej diagnostyki.

U niektórych psów jaja świerzbowców można znaleźć w kale przy okazji badania kału. Należy jednak zaznaczyć, że ich obecność jest w kale przypadkowa. Pies, wylizując się i gryząc swędzące miejsca, może połykać jaja, które następnie są wydalane wraz z kałem w niezmienionej formie.

Kolejną metodą potwierdzającą zarażenie świerzbem, jest badanie krwi pod kątem obecności swoistych przeciwciał przeciwko pasożytom. Badania stężenia przeciwciał nie są jednak niezawodne i często mogą dawać fałszywie dodatnie wyniki.

  • świerzb uszny

Rozpoznanie można postawić na podstawie obecności w uchu gęstej, brązowoczarnej wydzieliny, która przypomina zmieloną kawę polaną olejem. Pasożyty można czasem dostrzec gołym okiem lub za pomocą otoskopu. Najlepszą metodą jest pobranie wymazu z ucha (woskowiny) i obejrzenie materiału pod mikroskopem. Pasożyty są widoczne szczególnie w miejscach, w których są duże skupiska wydzieliny. Ucho zarażonego psa zazwyczaj ma niezmieniony zapach, choć w przypadkach, w których inwazji pasożytów towarzyszy infekcja bakteryjna lub grzybicza, może pojawić się nieprzyjemny zapach.

Pasożyt w uchu jest o wiele prostszy do wyizolowania od świerzbowca drążącego. Żyje on bowiem na powierzchni ucha, w woskowinie, a nie w wydrążonych korytarzach w naskórku. Z tego powodu, potwierdzenie jego obecności w uchu nie stanowi na ogół problemu dla specjalisty.

Jak leczyć świerzb?

Żadne domowe sposoby na świerzb czy preparaty ze sklepu zoologicznego nie pozwolą na pozbycie się pasożytów, dlatego jedynym skutecznym rozwiązaniem jest udanie się do lekarza weterynarii na specjalistyczne leczenie.

Wskazane jest obcięcie długich włosów w okolicy zmienionych miejsc lub wystrzyżenie ich za pomocą maszynki. Dzięki temu, lek (zastosowany miejscowo), będzie mógł lepiej dotrzeć do pasożytów w skórze. Niektórzy lekarze zalecają także kąpiele przez zastosowaniem leków, aby zmiękczyć skórę. Pamiętaj, że wszystkie zabiegi przy ogniskach na skórze powinieneś wykonywać w jednorazowych rękawiczkach ochronnych.

Istnieje wiele metod leczenia świerzbu u psów. Najpopularniejszym sposobem jest stosowanie preparatów z substancjami przeciwpasożytniczymi. Zawsze muszą być one stosowane zgodnie z zaleceniami lekarza weterynarii. Ważna jest również rasa psa, gdyż jeden z leków- iwermektyna – nie może być stosowana u owczarków collie, owczarków szetlandzkich i staroangieskich.

Niezależnie od zastosowanego preparatu, leczenie trwa 4-8 tygodni. Poprawa stanu, czyli przede wszystkim zmniejszenie świądu jest obserwowana zazwyczaj w 2 tygodniu leczenia. Terapia wymaga dużo cierpliwości i konsekwencji ze strony opiekuna, szczególnie, że efektów nie widać od razu.

Chorobie towarzyszy często łojotok, dlatego należy z nim walczyć, poprzez stosowanie specjalistycznych szamponów przeciwłojotokowych. Jeśli świerzbowi skórnemu, towarzyszy infekcja bakteryjna, należy ją leczyć zgodnie z antybiogramem, za pomocą antybiotyków.

Ze względu na wysoką zaraźliwość, leczeniu powinny być poddane wszystkie psy w domu. Jeśli tylko jeden pies ma objawy typowe dla obecności świerzbowców, a inne nie wykazują objawów świądowych, należy je izolować od siebie i postępować zgodnie z zaleceniami lekarza weterynarii. Świerzb psi rzadko występuje u kotów.

Jak leczyć świerzb uszny?

Leczenie polega na stosowaniu kropli leczniczych, preparatów typu spot-on lub leków doustnych. Należy leczyć wszystkie zwierzęta towarzyszące w domu, w tym nie tylko psy, ale także koty.

Nie czyść uszu na własną rękę. Zwykłe preparaty ze sklepu zoologicznego czy przegotowana woda nie pomogą pozbyć się pasożytów. Konieczne jest zastosowanie specjalistycznych leków, które są przeznaczone do zwalczania świerzbowców usznych, dlatego nie zwlekaj z wizytą u lekarza weterynarii.

Jak oceniasz ten artykuł?

Kliknij, aby ocenić

Średnia ocena 4.6 / 5. Liczba głosów 24

KOMENTARZE

Dodaj komentarz

O AUTORZE

PRZECZYTAJ WIĘCEJ CIEKAWYCH ARTYKUŁÓW

Szkolenie

Handling. Dwie strony medalu

Właściciele psów, którzy mają wątpliwości, czy poradzą sobie z pupilami na ringu, mogą skorzystać z pomocy profesjonalistów

Zdrowie

Choroba przyzębia

Psu nieładnie pachnie z pyska? Powodem może być choroba przyzębia. Obejrzyj zęby i dziąsła pupila!

Szkolenie

Oswajanie lękliwego psa z ludźmi

Gdy spotykamy znajomego z psem, zwykle podchodzimy energicznie i witając się, nachylamy się nad psiakiem, aby go pogłaskać. Lękliwy pies takie zachowanie potraktuje jak atak.

RASY PSÓW

newsletter

Otrzymuj informacje
o najnowszych poradach prosto do swojej skrzynki

Podaj swój adres