Kleszcz u psa! Usuwanie, choroby, szczepienie

Kleszcz u psa

Kleszcze są aktywne nie tylko wiosną i latem. Mogą zaatakować także zimą. Wystarczy kilka cieplejszych dni, by się obudziły i zaczęły szukać żywiciela. Preparaty, które zabezpieczają przed kleszczami, działają też na inne pasożyty, np. chronią przed pchłami. Dlatego psa należy zabezpieczać przed ektopasożytami nie tylko wiosną, a przez cały rok. Chcesz wiedzieć, co zrobić, gdy pies ma kleszcza, jak wyciągnąć kleszcza psu i co na kleszcze jest najlepsze? Przeczytaj.

Kleszcze kłują czy żądlą (gryzą)?

Dorosłe kleszcze, w przeciwieństwie do komarów, wolą przyczepić się do żywiciela na długi czas. Zakotwiczają się w skórze dzięki swoim kolcom umieszczonym dookoła aparatu gębowego i odnóżom. Za pomocą tych narzędzi wycinają otwór w naskórku ofiary i przyczepiają się powierzchni skóry na stałe. Mówi się, że kłują, ale nie jest to do końca poprawne. Kleszcze gryzą, a dokładniej żądlą za pomocą swojego aparatu gębowego.

Żądło kleszczy jest pokaźnych rozmiarów, jednak mimo to żądlenie nie powinno psa boleć. Kleszcz gryząc, wprowadza wraz ze śliną środek znieczulający, który działa od razu. Dzięki temu pies nie czuje, że kleszcz rozgościł się na jego skórze.

Jak wyciągnąć kleszcza u psa?

Jeśli znalazłeś kleszcza na skórze psa, bez względu na jego wielkość, należy go usunąć. Możesz zrobić to sam, w domu, za pomocą specjalnych narzędzi przeznaczonych właśnie do tego. Pamiętaj, że jeśli nie czujesz się na siłach, możesz poprosić o pomoc lekarza weterynarii, który wyciągnie kleszcza w szybki, bezbolesny i bezpieczny sposób.

Na temat kleszczy powstało kilka mitów. Jeden z nich dotyczy kierunku wykręcania kleszczy. Wiele osób uważa, że należy to robić zgodnie z ruchem wskazówek zegara, inni twierdzą, że dopuszczalne jest wykręcanie jedynie w drugim kierunku, przeciwnym niż  ruch wskazówek. Okazuje się, że wszyscy mają rację. Jedną z najważniejszych zasad podczas wykręcania kleszcza jest trzymanie się jednego, wybranego kierunku. Możesz wykręcać w prawo lub w lewo – nie ma to znaczenia. Ważne, by nie zmieniać zdania w trakcie usuwania pajęczaka.

Potrzebny czas: 5 min..

Technika usuwania kleszcza u psa krok po kroku

  1. Przygotuj narzędzie

    Zapoznaj się z listą narzędzi do wyciągania kleszczy poniżej. Jeśli masz już odpowiednie narzędzie w domu przygotuj je zgodnie z intrukcją.

  2. Odchyl sierść

    Odchyl sierść na boki wokół kleszcza w taki sposób, by był jak najlepiej widoczny. Możesz poprosić drugą osobę o przytrzymanie psa, jeśli ten jest niespokojny. Nie smaruj miejsca żadnymi maściami, nie dezynfekuj miejsca z przytwierdzonym kleszczem, ani nawet nie polewaj tego miejsca wodą. Wszystkie substancje mogą sprowokować kleszcza do transmisji potencjalnych bakterii i wirusów do miejsca ugryzienia, dlatego lepiej ich nie stosować.

  3. Chwyć kleszcza przy nasadzie

    Pętla czy haczyki powinny chwycić kleszcza tak blisko skóry, jak jest to możliwe.

  4. Wykręć kleszcza

    Wykręcaj kleszcza, kręcąc narzędziem w prawą lub lewą stronę. Nie zmieniaj kierunku kręcenia. Nie wyrywaj kleszcza, możesz bardzo delikatnie podważać go podczas wykręcania za pomocą narzędzia, ale nie rób tego z dużą siłą.

  5. Sprawdź czy jest cały

    Po wykręceniu kleszcza sprawdź, czy wyciągnąłeś go w całości. Jeśli tak, możesz zdezynfekować skórę psa. Jeśli nie, udaj się do lekarza weterynarii, który oceni miejsce po wyciągnięciu pasożyta.

  6. Daj nagrodę

    Na sam koniec nie zapomnij nagrodzić psa smakołykiem, np. Pedigree Ranchos z wołowiną, jeśli ten był spokojny i nie wyrywał się podczas wyciągania pajęczaka.

Narzędzia ułatwiające wyciąganie kleszczy:

Pod żadnym pozorem nie wyciągaj kleszcza jedynie za pomocą palców. Nożyczki, kombinerki i inne narzędzia budowlane lub kuchenne także się do tego nie nadają. Zwykła pęseta kosmetyczna także może się nie sprawdzić, dlatego najlepszym rozwiązaniem jest nabycie specjalnego narzędzia do wyciągania kleszczy.

Istnieje kilka rodzajów narzędzi, które pomogą pozbyć się kleszcza z powierzchni skóry psa w sposób bezpieczny. Możesz je dostać w przychodniach weterynaryjnych, sklepach zoologicznych, a nawet w aptekach.

  • szczypce do wyciągania kleszczy

Nadają się nie tylko do usunięcia kleszczy, ale także do wyciągania małych ciał obcych, które utkwiły płytko w skórze np. drzazg. Posiadają mechanizm kontroli nacisku, dzięki czemu możesz powoli ustawić szczypce w precyzyjny sposób i uchwycić kleszcza przy samej skórze psa. Są wielokrotnego użytku.

  • pętle do usuwania kleszczy (lasso)

Wyglądają jak długopisy, jednak zamiast wkładu z tuszem, mają pętelkę, której wielkość można z łatwością regulować. Pozwalają na uchwycenie kleszcza przy samej skórze psa i wyciągnięcie pasożyta w całości. Są wielokrotnego użytku.

  • haczyki do wyciągania kleszczy

Podobnie, jak inne narzędzia, służą do wykręcania kleszcza w całości. Nie powodują nacisku na pajęczaka, tak, jak tradycyjne pęsety kosmetyczne, dlatego pozwalają na szybkie i bezpieczne usunięcie kleszcza z powierzchni skóry psa. Są dostępne w kilku rozmiarach, dzięki czemu można je dopasować do wielkości kleszcza. To produkty wielokrotnego użytku.

  • pompka do usuwania kleszczy

To rozwiązanie dla tych, którzy boją się lub nie chcą operować szczypcami czy pętlami. Specjalny przyrząd z pompką powoduje, że kleszcz zostaje „wyssany” z powierzchni skóry w całości. Pompka niestety nie jest niezawodna. Nie nadaje się dla psów o bujnej sierści, z grubą warstwą podszerstka, ponieważ jej działanie jest utrudnione przez sierść. Nie sprawdzi się także, jeśli kleszcz jest bardzo duży lub jest przyczepiony w niedostępnym miejscu, np. przy oku lub jeśli jest przyczepiony przez długi czas do skóry psa. Pompka także jest wielokrotnego użytku.

Jakie mogą być objawy po kleszczu?

Nie każdy kleszcz przenosi chorobotwórcze drobnoustroje i pierwotniaki, dlatego pies może nigdy nie zachorować, bo kleszcz nie był niebezpieczny. Wszystkie choroby odkleszczowe mogą przebiegać bez objawów przez wiele miesięcy lub nigdy nie dać żadnych objawów.

Objawy po ugryzieniu przez kleszcze należy podzielić na te, które są związane z samym ugryzieniemprzez kleszcza i na te, które mogą świadczyć o chorobie przenoszonej przez kleszcze. Te pierwsze pojawiają się w ciągu kilku godzin od użądlenia kleszcza, a te drugie mogą się pojawić dopiero po kilku miesiącach.

Objawy, które mogą pojawić się od razu są związane z naruszeniem ciągłości skóry i reakcją zapalną, są to przede wszystkim:

  • miejscowe zaczerwienienie,
  • obrzęk miejsca ugryzienia,
  • zwiększenie ciepłoty skóry w miejscu ugryzienia.

Jeśli zauważysz takie zmiany na skórze psa po wyciągnięciu kleszcza, udaj się do lekarza weterynarii. Takie objawy są przeważnie niegroźne. Przechodzą zazwyczaj po kilku dniach lub tygodniach, ale mogą wymagać podania dodatkowych leków. O ewentualnym leczeniu decyduje lekarz weterynarii.

Objawy, które mogą pojawić się po kilku tygodniach lub miesiącach po ugryzieniu przez kleszcza i, które mogą świadczyć o chorobie odkleszczowej:

  • apatia,
  • brak chęci do zabawy,
  • brak apetytu,
  • kulawizny (przewlekłe lub nawracające),
  • gorączka,
  • trudności z oddychaniem.

Te objawy mogą świadczyć o rozwinięciu się jednej z chorób odkleszczowych, ale nie muszą. Należy je jednak wykluczyć, jeśli pies w przeszłości miał kleszcza. Udaj się do lekarza weterynarii, który wykona kilka badań dodatkowych i po ustaleniu przyczyny objawów zastosuje precyzyjne leczenie.

Jakie choroby przenoszą kleszcze?

  • borelioza

Choroba jest niebezpieczna nie tylko dla ludzi, ale także dla psów. Przyczyną są bakterie, a dokładnie krętki Borrelia burgdorferi. Początkowo może nie dawać żadnych objawów i przebiegać w sposób utajony. Charakterystyczne objawy boreliozy u psów to kulawizna. Może mieć charakter przewlekły lub nawracający. Dotyczy jednej lub więcej kończyn.

U części psów charakterystyczne objawy nigdy nie wystąpią, dlatego diagnostyka tej choroby jest bardzo trudna. W Polsce dostępna jest szczepionka dla psów, która chroni przed boreliozą. Jeśli chcesz wiedzieć, jakie są postacie boreliozy, jak ją leczyć i jak skutecznie zapobiegać, przeczytaj artykuł o boreliozie u psa.

  • anaplazmoza

Anaplazmoza granulocytarna psów jest powodowana przez Anaplasma phagocytophilum. Choroba występuje w całej Polsce. Objawy anaplazmozy granulocytarnej u psów to gorączka, nagła senność, bladość błon śluzowych, brak apetytu, powiększenie węzłów chłonnych i kulawizny, które pojawiają się na skutek zapalenia stawów. Diagnostyka choroby jest trudna, wymaga wykonania dodatkowych badań przez lekarza weterynarii. Leczenie jest ustalane indywidualnie.

Zakaźna cykliczna trombocytopenia psów to choroba wywoływana przez Anaplasma platys, czyli riketsje, które atakują płytki krwi. Występuje przede wszystkim na zachodzie Europy (w Hiszpanii, Włoszech, Francji i Grecji). W Polsce występuje rzadko. Charakterystycznym objawem jest niska ilość płytek w obrazie krwi, przez co rany trudno się goją (powstają trudności z powstaniem skrzepu po skaleczeniu).

  • erlichioza

Monocytarna erlichioza psów jest wywoływana przez riketsje z rodzaju Ehrlichia canis, które są przenoszone na psa przez kleszcza psiego (Rhipicephalus sanguineus). Charakterystyczne objawy to wybroczyny i wylewy krwotoczne na skórze i błonach śluzowych oraz krwotoki z nosa. Przebieg choroby może być ostry, przewlekły lub może przebiegać w sposób utajony (bez objawów).

  • babeszjoza (piroplazmoza)

To powszechna choroba przenoszona przez kleszcze u psów, dokładnie przez kleszcza łąkowego Dermacentor reticulatus. Kleszcz wprowadza do krwioobiegu psa pierwotniaki Babesia canis, które są odpowiedzialne za niszczenie erytrocytów, czyli czerwonych krwinek psa. Choroba może przebiegać bezobjawowo, ale może też mieć charakter ostry lub przewlekły. Charakterystyczne objawy to senność, zażółcenie błon śluzowych i rdzawy kolor moczu. Jeśli chcesz wiedzieć więcej o przebiegu babeszjozy, leczeniu i zapobieganiu – przeczytaj artykuł o babeszjozie u psa.

  • bartoneloza

Przyczyną schorzenia są bakterie Bartonella spp., które są przenoszone przez kleszcze. Bakterie atakują śródbłonek naczyń krwionośnych różnych narządów, dlatego objawy mogą być zróżnicowane. Chore psy są apatyczne, mają gorączkę (powyżej 40° C), chudną, mogą mieć trudności z oddychaniem, a nawet zaburzenia neurologiczne. Często obserwuje się także nieprawidłowości w pracy serca (arytmię). Leczenie polega na stosowaniu odpowiednich antybiotyków, np. azytromycyny.

  • odkleszczowe zapalenie mózgu

Przyczyną są wirusy (flawiwirusy), które są przenoszone przez kleszcze z rodziny Ixodidae. Choroba może nie dawać żadnych objawów lub dawać objawy neurologiczne – jadłowstręt, przeczulica, agresja, trudności z poruszaniem się, mimowolne ruchy. Wirusowe odkleszczowe zapalenie mózgu jest bardzo trudne do zdiagnozowania, ale nie jest to niemożliwe. Leczenie nie jest proste, ponieważ na rynku nie ma dostępnych leków, skierowanych przeciwko konkretnym wirusom.

Odstraszanie kleszczy

W społeczeństwie utarł się mit, który dotyczył zakładania odblaskowych ubrań do lasu w celu odstraszenia kleszczy. Odblaskowe, żywe i kontrastowe kolory miały rzekomo zniechęcać kleszcze do inwazji, ale nie jest to prawdą. Odblaskowa chustka przy obroży psa na nic się zda. Jedyną, skuteczną metodą odstraszania kleszczy jest stosowanie preparatów przeciwko ektopasożytom, w tym kleszczom.

W sklepach zoologicznych i w przychodniach weterynaryjnych możesz dostać wiele preparatów, które mają odstraszać pasożyty zewnętrzne. Pamiętaj jednak, że ich skuteczność jest różna. Najlepiej poradź się lekarza weterynarii, który środek najlepiej zastosować u Twojego pupila.

Wiele preparatów na kleszcze działa także na pchły i inne pasożyty zewnętrzne. Weź pod uwagę, że sezon na pchły trwa cały rok, niezależnie od pogody, dlatego pies musi być stale zabezpieczony przed ich inwazją. Dobrym pomysłem jest wybranie takiego produktu, który zapewni ochronę przed wszystkimi niebezpiecznymi ektopasożytami. O możliwościach profilaktyki porozmawiaj z zaprzyjaźnionym lekarzem weterynarii.

Rodzaje preparatów na kleszcze:

  • preparaty do wylania na skórę, typu „spot-on”

Taki preparat należy wylać na skórę psa w okolicy karku. Skórę należy odsłonić z sierści, ponieważ środek jest skuteczny dopiero wtedy, gdy zostanie wylany na skórę, a nie sierść. Przez kilka godzin po zastosowaniu preparatu, psa nie należy głaskać ani dotykać. Pupil nie może też być kąpany przez około 2 dni przed i po zastosowaniu środka „spot-on”. Ilość produktu, który należy użyć, zależy od masy ciała zwierzęcia. Szczegółowe informacje podaje są na etykiecie. Długość działania takiego preparatu zależy od producenta. Zazwyczaj jest to około 1-3 miesiące.

  • tabletki do połknięcia

Są dostępne w formie przysmaków, dlatego możesz je podać psu w ramach nagrody, np. w trakcie nauki komendy. Część z nich działa nie tylko na ektopasożyty, ale także na niektóre pasożyty wewnętrzne. Psa można dotykać od razu po podaniu preparatu, może też być kąpany tego samego dnia. Tabletki zabezpieczają psa na okres 1-3 miesięcy.

  • specjalistyczne obroże przeciw ektopasożytom

To wygodne dla opiekuna rozwiązanie, które zabezpiecza psa przed ektopasożytami przez 6-8 miesięcy. Niestety, po upływie 6 miesiąca stosowania, skuteczność obroży może spadać, dlatego ciężko jest powiedzieć, w którym dokładnie momencie należy ją wymienić. Dla bezpieczeństwa warto to robić co pół roku. Decydując się na to rozwiązanie, nie zapomnij o tym, że pies powinien nosić tę obrożę przez cały rok (także zimą), ponieważ jej zadanie to nie tylko ochrona przed kleszczami, ale także przed pchłami.

  • spraye

Stosuje się je na sierść psa. Są zazwyczaj mniej skuteczne niż preparaty „spot-on”, bo przeważnie nie docierają bezpośrednio na skórę. Lepiej radzą sobie z inwazją pcheł niż profilaktyką przeciw kleszczom.

Pamiętaj, że preparaty chroniące psy przed pasożytami zewnętrznymi powinny być stosowane tylko i wyłącznie u psów. Jeśli chcesz zabezpieczyć swoje koty lub króliki przed kleszczami czy pchłami, musisz kupić preparaty przeznaczone dla tych konkretnych gatunków. Substancje zawarte w preparatach dla psów mogą być toksyczne dla innych zwierząt. Zastosowanie preparatu dla psa u kota może stanowić poważne zagrożenie dla jego zdrowia i życia.

Jak zmniejszyć ryzyko złapania kleszcza?

Kleszcze, wbrew pozorom, są nie tylko w lesie. Występują też na polanach i przyblokowych trawnikach w centrum miast. Trudno więc znaleźć takie miejsce do spacerów, które jest wolne od tych pajęczaków.

Najważniejszą zasadą w walce z pasożytami jest profilaktyka. Pies, u którego stosowane są preparaty przeciw pasożytom zewnętrznym jest zdecydowanie bezpieczniejszy. Kleszcz może co prawda czasem przytwierdzić się do jego skóry, ale dzięki działaniu środków przeciwkleszczowych szybko obumrze i nie zdąży wprowadzić niebezpiecznych wirusów czy bakterii.

Sprawdzaj skórę psa pod kątem obecności kleszczy po każdym spacerze. Możesz to robić od razu po powrocie do domu lub wieczorem, podczas pieszczot z pupilem. Jeśli znajdziesz kleszcza, reaguj od razu – wyciągnij pajęczaka samodzielnie lub zgłoś się po pomoc do lekarza weterynarii. Ważne, by kleszcza wyciągnąć przed upływem 24-48 godzin od momentu przytwierdzenia go do skóry. Po upływie tego czasu wzrasta ryzyko transmisji chorobotwórczych zarazków do krwioobiegu psa.

Jak oceniasz ten artykuł?

Kliknij, aby ocenić

Średnia ocena 4.9 / 5. Liczba głosów 99

KOMENTARZE

Dodaj komentarz

O AUTORZE

PRZECZYTAJ WIĘCEJ CIEKAWYCH ARTYKUŁÓW

Zdrowie

Gdy zawodzi tarczyca

Niedoczynność tarczycy (hipotyroidyzm) to jedna z najczęściej diagnozowanych u psów chorób o podłożu endokrynologicznym.

Przyzwyczajanie psa do kagańca
Szkolenie

Przyzwyczajanie psa do kagańca

W komunikacji miejskiej, na spacerach w miejscach publicznych… wymagany jest kaganiec. Naucz psa, by akceptował go i czuł się w nim swobodnie

RASY PSÓW

newsletter

Otrzymuj informacje
o najnowszych poradach prosto do swojej skrzynki

Podaj swój adres