Jak przebiega ciąża i poród u psa?

Jak przebiega ciąża i poród u psa

Ciąża u psów trwa nieco ponad dwa miesiące. Przez ten czas płody intensywnie rosną, a organizm matki przygotowuje się do wydania na świat potomstwa i jego wykarmienie. To wielkie wydarzenie dla przyszłej mamy, ale też dla opiekunów, którzy chcą zrobić wszystko, by ciąża i poród pupila przebiegły w sposób bezpieczny. Chcesz wiedzieć, jak nadzorować poród i jak pomóc nowonarodzonym szczeniętom? Przeczytaj.

Jak rozpoznać ciążę u psa?

Omacywanie i obserwacje psów możesz przeprowadzić samodzielnie w domu, choć omacywanie w przypadku suk nie jest proste i wymaga wprawy. Ciążę może potwierdzić przede wszystkim lekarz weterynarii.

  • obserwowanie i omacywanie
    • obustronne uwypuklenie powłok brzusznych jest widoczne od 5 tygodnia po kryciu,
    • wzrost masy ciała o 20-55% w drugiej połowie ciąży,
    • powiększenie gruczołów mlekowych od 35 dnia po pokryciu.
  • potwierdzenie w gabinecie weterynaryjnym
    • za pomocą aparatu USG od 28 dnia ciąży. Jest bezpieczna i skuteczna. Pozwala także określić żywotność płodów w przeciwieństwie do zdjęć RTG, ale nie umożliwia ustalenia dokładnej liczebności miotu,
    • za pomocą zdjęć RTG od 23 dnia ciąży. Zdjęcia pozwalają precyzyjnie określić liczbę płodów w macicy, ale ich wykonanie wymaga pozostania w bezruchu przez kilka do kilkunastu sekund, co może być bardziej stresujące niż badanie USG,
    • za pomocą ultradźwiękowych detektorów tętna od 36 dnia ciąży,
    • za pomocą badań krwi.

Przeczytaj również: dlaczego warto zdecydować się na antykoncepcję i jaką jej formę wybrać.

Jak długo trwa psia ciąża?

Ciąża u suk trwa około 63 dni. Suka zachodzi w ciążę między 8 a 12 dniem cieczki. Może być kryta naturalnie przez reproduktora, ale coraz częściej stosuje się sztuczną inseminację, czyli świeżego, schłodzonego lub zamrożonego wcześniej nasienia za pomocą aplikatora. Inseminację przeprowadzają lekarze weterynarii w gabinetach weterynaryjnych lub w innych miejscach, w których zwierzęta czują się bezpiecznie i swobodnie.

Kiedy psy są zdolne do kopulacji?

Samce osiągają dojrzałość płciową około 6 miesiąca życia, a tym samym są zdolne do kopulacji i produkcji nasienia z plemnikami. Suki powinny być dopuszczone do samca dopiero po ukończeniu 18 miesięcy. Te młodsze, np. roczne suczki dużych ras są płciowo zdolne do zajścia w ciążę (mają cieczkę i aktywnie hormonalnie jajniki), ale wciąż rosną, dlatego ich miednica i narząd płciowy mogą nie być gotowe na utrzymanie zdrowej ciąży i wydanie na świat potomstwa.

Płody mogą być po prostu za duże w stosunku do niedojrzałej fizycznie suki, co może być przyczyną ciężkiego porodu. Moment osiągnięcia dojrzałości płciowej jest różny u suk, i zależy przede wszystkim od wielkości suki. Suki ras miniaturowych szybciej osiągają masę ciała dorosłego psa, i już w wieku 6-8 miesięcy są gotowe do zajścia w ciążę i wydanie na świat potomstwa. Psy ras dużych i olbrzymich rosną do 18-24 miesiąca życia, dlatego później osiągają docelową masę ciała i tym samym później osiągają fizyczną gotowość do posiadania potomstwa.

Okres przedporodowy u suki

Suki kilka dni przed porodem stają się niespokojne. Zaczynają budować gniazdo, w którym się oszczenią. Wybierają zazwyczaj ciche miejsce, w którym czują się bezpiecznie. Możesz im pomóc, obkładając „gniazdo porodowe” czystymi ręcznikami. Wybierz raczej te stare i zniszczone.

Porodowi towarzyszy zielonkawy wypływ ze sromu suki podbarwiony krwią pępowinową, więc ręczniki na pewno zostaną ubrudzone. 10 dni przed porodem srom suczki powiększa się. Dzień przed porodem wewnętrzna temperatura ciała obniża się o 1°C.

Gruczoł mlekowy i sutki są obrzękłe, może wydobywać się z nich skąpa ilość siary, czyli pierwszego mleka. 10-14 godzin przed porodem suka traci apetyt, może nawet całkowicie przestać jeść, i zainteresować się jedzeniem dopiero po urodzeniu wszystkich szczeniąt.

Jak przebiega poród?

Poród trwa od 3-5 godzin do 12-24 godzin. Rozpiętość jest duża, i zależy od wielu czynników:

  • liczebności miotu,
  • skurczów macicy,
  • budowy narządu rodnego,
  • kondycji suki,
  • potencjalnych komplikacji (trudny poród).

Fazy porodu u psów:

  • faza rozwierania szyjki macicy

    Trwa od 6 do 36 godzin. To faza przygotowawcza do rozpoczynającego się porodu. Suczka jest wtedy niespokojna, przestaje jeść, może także częściej oddawać mocz i kał.
  • faza wypierania płodów

    Jej czas trwania zależy od liczebności miotu. Suki leżą zazwyczaj na boku, pojawiają się bóle parte, które towarzyszą wypieraniu płodów. Najpierw w świetle sromu widoczne są błony z wodami płodowymi, dopiero potem pojawiają się płody, które rodzą się przez przodowanie główkowe lub pośladkowe. Najtrudniejszym elementem do wyparcia jest główka, która jest największa.

    Przerwa pomiędzy pierwszym szczenięciem a drugim jest najdłuższa. Trzecie, czwarte i kolejne szczenię rodzi się szybciej. Kolejne szczenięta przychodzą na świat w krótszych odstępach. Niektóre suki mogą nawet rodzić drugie i trzecie szczenię kolejno po sobie.

    Instynkt podpowiada suczce każde nowonarodzone szczenię wylizać i przegryźć pępowinę. Nie pomagaj jej, jeśli szczenięta są ruchliwe i żywotne. Możesz jedynie przetrzeć im okolicę nozdrzy, aby ułatwić oddychanie i zapobiec zachłystowi wodami płodowymi. Resztą suczka zajmie się sama. Suka w połogu wylizuje sobie srom, może także zjadać łożyska, co jest naturalnym zachowaniem.
  • faza wypierania błon płodowych

    Suka wypiera błony płodowe już 5-15 minut po wyparciu płodów. Ze sromu wypływają zielonkawe wody płodowe z błonami, podbarwione krwią. Poród kończy się po wyparciu wszystkich płodów, łożysk i błon płodowych z wodami.

    2 do 3 dni po porodzie wypływ ze sromu wciąż może być intensywny, ale nie powinien być już zielony. Jest czerwono-brązowy, z czasem staje się coraz bardziej przejrzysty i śluzowy. Może utrzymywać się do 2-3 tygodni po porodzie.

Jak pomóc rodzącej suczce?

  • obetnij sierść lub włosy w okolicy sromu u suczek ras długowłosych kilka dni przed planowanym terminem porodu,
  • wyłóż gniazdo porodowe czystymi ręcznikami, ale naszykuj też czyste ręczniki w pobliżu gniazda. Mogą się przydać do wycierania nowonarodzonych szczeniąt,
  • nadzoruj przebieg porodu. Możesz liczyć odstępy między narodzinami kolejnych szczeniąt, oznaczać kolejne szczenięta za pomocą luźnych, kolorowych tasiemek zakładanych przez głowę i wspierać suczkę.
  • nie przeszkadzaj jej, nie hałasuj, nie zabawiaj i nie karm podczas porodu. Możesz ją delikatnie głaskać, jeśli wyrazi na to zgodę. Poród jest dla suk ogromnym stresem, dlatego nie dolewaj oliwy do ognia i daj się jej wyciszyć,
  • interweniuj dopiero wtedy, kiedy zauważysz, że suczka nie jest w stanie urodzić szczeniąt, kiedy szczenięta są słabo żywotne lub kiedy suka odrzuca swoje nowonarodzone szczenięta (instrukcję znajdziesz w kolejnym akapicie),
  • nie zabieraj szczeniąt, które są zdrowe i żywotne bez powodu. Matka powinna instynktownie się nimi zająć: wylizać z wód i błon płodowych i przegryźć pępowinę,
  • możesz pomóc, jeśli szczenięta są nieruchliwe lub kiedy suka nie jest zainteresowana swoim potomstwem czy kiedy zachowuje się wobec szczeniąt agresywnie. Pod wpływem stresu, suka może przejawiać zachowania kanibalistyczne,
  • zadzwoń do lekarza weterynarii – poproś o wizytę domową i asystę przy porodzie naturalnym lub przywieź rodzącą suczkę na cesarskie cięcie. Jeśli skurcze trwają ponad 6 godzin, a w tym czasie na świat nie przyszło żadne szczenię, płody są najprawdopodobniej martwe. Nie czekaj z interwencją. Szczególnie, jeśli to pierwszy poród suczki.

Jak pomóc nowonarodzonym szczeniętom?

Jeśli szczeniaki są żywotne a suka się nimi interesuje, nic nie musisz robić. Suka doskonale sobie poradzi. Problem pojawia się, kiedy suka odrzuca młode, staje się wobec nich agresywna lub szczeniaki są nieruchliwe i nie oddychają.

W takich sytuacjach należy zabrać młode, oczyścić im drogi oddechowe za pomocą ręcznika i gruszki (jeśli jest taka konieczność), zacisnąć pępowinę i następnie ją przeciąć ostrymi nożyczkami (najlepsze będzie jałowe jednorazowe ostrze do skalpela, które dostaniesz w sklepach medycznych).

Jeśli szczenię nie oddycha, w pierwszej kolejności należy sprawdzić drogi oddechowe i je udrożnić, jeśli błony i wody płodowe przeszkadzają. Jeśli to nie pomaga, szczenięta należy pocierać pewnym i silnym ruchem za pomocą ręcznika. To także moment by zadzwonić do zaprzyjaźnionego lekarza weterynarii i poprosić o wskazówki dotyczące ratowania szczeniaka.

Trudny poród u suczek – jak go uniknąć?

Tzw. trudny poród to każdy poród, który nie przebiega w sposób fizjologiczny i towarzyszą mu komplikacje.

Przyczyn ciężkiego porodu może być wiele, ale najczęstsze z nich to:

  • dopuszczanie do rozrodu zbyt młodych suk,
  • dopuszczanie do rozrodu suk z wadami genetycznymi miednicy,
  • dopuszczanie do rozrodu suk z nadwagą i otyłych,
  • przekarmianie suk w ciąży,
  • duża masa urodzeniowa płodów,
  • niedostateczne skurcze macicy,
  • zaburzenia hormonalne.

Ciąża urojona u suczek

Ciąża urojona występuje u części niekastrowanych suczek. Pojawia się zazwyczaj kilka tygodni po cieczce, zazwyczaj w po 3-12 tygodniach. Suka zachowuje się, jakby była w ciąży, chociaż nie była kryta.

Przyczyny ciąży urojonej

To zaburzenie na tle hormonalnym. Przyczyną jest wysoki poziom progesteronu oraz prolaktyny. Oba hormony wpływają na zmianę zachowania suki, ale też na powiększanie się gruczołów mlekowych i wzmożoną produkcję mleka mimo braku ciąży.

Objawy ciąży urojonej

  • powiększenie się gruczołów mlekowych i sutków,
  • obecność mleka w gruczołach mlekowych,
  • budowanie tzw. „gniazda porodowego”, co jest naturalnym objawem zbliżającego się porodu w zdrowej ciąży,
  • traktowanie ulubionych zabawek jak swoich szczeniąt,
  • szukanie atencji u opiekunów.

Objawy ciąży rzekomej są podobne do objawów prawidłowej i naturalnej ciąży, ale nie do końca. To, co przede wszystkim odróżnia ciążę urojoną od tej fizjologicznej jest brak płodów w macicy.

Leczenie ciąży urojonej

Zabierz suczce wszystkie zabawki oraz nie pozwalaj jej odpoczywać w „gnieździe porodowym”, które sama zbudowała. Nie dotykaj jej, nie głaszcz i nie zwracaj na nią szczególnej uwagi przez kilka dni. Nie pozwalaj jej na wylizywanie sutków, bo to może jednocześnie pobudzać gruczoł mlekowy do produkcji mleka, co pogłębia objawy ciąży urojonej. Zmiana zachowania wobec suki z ciążą urojoną to pierwszy krok, jaki musisz podjąć. Przeważnie to wystarczy do wyzdrowienia, i objawy same przechodzą po kilku dniach lub tygodniach.

Dobrym rozwiązaniem jest także wprowadzenie leków farmakologicznych, które skutecznie przerywają ciążę urojoną i stopniowo zmniejszają objawy. Leki podaje lekarz weterynarii.

Bibliografia:
Położnictwo weterynaryjne” P. Jackson

Jak oceniasz ten artykuł?

Kliknij, aby ocenić

Średnia ocena / 5. Liczba głosów

KOMENTARZE

Dodaj komentarz

O AUTORZE

PRZECZYTAJ WIĘCEJ CIEKAWYCH ARTYKUŁÓW

Zdrowie

Usunięcie kamienia nazębnego

Usunięcie kamienia nazębnego przypomina wielkie sprzątanie. Ale to nie zagwarantuje, że znów nie zrobi się kamień, jeśli nie nauczymy się dbać o zęby

RASY PSÓW

newsletter

Otrzymuj informacje
o najnowszych poradach prosto do swojej skrzynki

Podaj swój adres