Babeszjoza u psa – objawy, leczenie i zapobieganie

Babeszjoza u psa

To choroba, która jest wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju Babesia. Pasożyty atakują czerwone krwinki psa. To w nich namnażają się, a następnie je niszczą, przyczyniając się do niedokrwistości, czyli anemii. Objawy babeszjozy to przede wszystkim ospałość, brak apetytu, gorączka i bladość błon śluzowych. Diagnostyka i leczenie jest trudne, ale pies ma szansę wyzdrowieć. Chcesz wiedzieć, jak dochodzi do zarażenia, jak skutecznie leczyć psa z babeszjozą i jak zapobiegać chorobie? Przeczytaj.

Co to jest babeszjoza?

To choroba wywoływana przez niewielkie pasożyty (pierwotniaki) – Babesia canis lub Babesia gibsoni. Do zarażenia pierwotniakami z rodzaju Babesia dochodzi wtedy, gdy kleszcz, będący nosicielem chorobotwórczych mikroorganizmów, przytwierdzi się do skóry psa i za pomocą swojej śliny, wprowadzi pasożyty do krwiobiegu pupila.

Kleszcz rozpoczyna transmisję zarazków i pasożytów zazwyczaj dopiero po 24-48 godzinach po użądleniu. Oznacza to, że jeśli pajęczak zostanie wyciągnięty w szybki i bezpieczny sposób przed upływem tego czasu, Twój pies nie powinien być narażony na zachorowanie na jakąkolwiek z chorób odkleszczowych- poza wirusowymi.

Jeśli chcesz wiedzieć, jakie choroby przenoszą kleszcze, przeczytaj artykuł o boreliozie u czworonoga.

Mikroorganizmy Babesia w organizmie psa wnikają do czerwonych krwinek (erytrocytów), namnażają się w nich, a następnie je niszczą. Takim sposobem zwiększa się ilość pasożytów we krwiobiegu. Jeśli pies złapie w tym czasie kleszcza, przekaże mu wraz z pobraną przez niego krwią niebezpieczne pierwotniaki. Pasożyty Babesia nie są groźne dla samych kleszczy. Nie obserwuje się u nich żadnych zmian chorobowych. Pełnią jedynie rolę wektora, czyli przenoszą chorobotwórcze mikroorganizmy na inne zwierzęta.

Suki w ciąży mogą przekazać potomstwu pierwotniaki, dlatego nawet nienarodzone potomstwo jest narażone na skutki babeszjozy. Istnieje także możliwość zarażenia się psów między sobą bez udziału kleszcza. Aby doszło do takiej sytuacji, musi dojść do kontaktu krwi obu psów, np. podczas walki lub przetaczania krwi.

Okres inkubacji, czyli czas od momentu wprowadzenia pasożytów przez kleszcza do krwiobiegu psa do wystąpienia pierwszych objawów, wynosi zazwyczaj około 10-21 dni. U wielu psów objawy nigdy nie wystąpią. Dzieje się tak, ponieważ ich układ immunologiczny jest na tyle silny, że zapobiegnie chorobie. Wówczas takie psy mogą być bezobjawowymi nosicielami pasożytów.

Objawy babeszjozy

Choroba ma zazwyczaj ostry przebieg. Temperatura wewnętrzna czworonoga przekracza 40° C, pies nie chce jeść, ani pić, ma blade błony śluzowe i jest osłabiony. Może też mieć trudności z oddawaniem moczu i powiększone węzły chłonne. Nasilenie objawów jest różne, zależy od ilości uszkodzonych czerwonych krwinek. Skutkiem niedokrwistości może być żółtaczka, ospałość , zapaść oraz rdzawa (pomarańczowożółta) barwa moczu.

Babeszjoza nie zawsze daje typowe objawy. W wielu przypadkach zwierzę przechodzi chorobę bezobjawowo lub ma niespecyficzne objawy, np. ma gorączkę, jest osłabiony i nie chce jeść. Wówczas diagnostyka takiego przypadku jest trudniejsza. Dużym ułatwieniem dla lekarza będzie informacja, że pupil wcześniej miał kleszcza.

Powikłania babeszjozy:

  • wstrząs,
  • ostra niewydolność nerek,
  • nieprawidłowa praca wątroby,
  • zaburzenia pracy mięśnia sercowego,
  • niskie ciśnienie krwi,
  • zaburzenia neurologiczne,
  • zaburzenia krzepnięcia krwi.

Jak rozpoznać babeszjozę u psa?

Choroba wymaga szczegółowej diagnostyki, dlatego nie możesz jej rozpoznać na własną rękę. Psa należy zabrać na wizytę do lekarza weterynarii, który na podstawie wywiadu z opiekunem, objawów klinicznych u psa i wyników dodatkowych badań, postawi diagnozę.

Najlepszą metodą diagnostyczną wykazania obecności pasożytów z rodzaju Babesia jest wykonanie rozmazu krwi. Jednak w pobranej próbce krwi może po prostu nie być mikroorganizmów, mimo trwania choroby. W takich sytuacjach należy wykonać szerszy zakres badań. Pobraną krew trzeba wówczas wysłać do laboratorium, gdzie zostaną przeprowadzone specjalistyczne badania. Wyniki są gotowe zazwyczaj po 2-3 dniach roboczych od momentu przesłania próbek.

Pamiętaj jednak, że wyniki mogą być fałszywie ujemne. Dlatego czasem badania należy przeprowadzić ponownie. Babeszjoza to choroba, która charakteryzuje się okresową obecnością pasożytów we krwi, w związku z czym może się wiązać z trudnościami w postawieniu diagnozy.

Jak się leczy psa z babeszjozą?

Leczenie babeszjozy u psów jest trudne. Ma na celu przywrócenie prawidłowej liczby czerwonek krwinek oraz ograniczenie rozwoju choroby i w końcu zabicie wszystkich pasożytów.

Lekiem z wyboru jest preparat zawierający substancję działającą przeciwko pierwotniakom.

Preparat zwalcza Babesia canis oraz najprawdopodobniej także Babesia gibsoni. Jest skuteczny, ale jego stosowanie może wiązać się z wystąpieniem niektórych działań niepożądanych, np.:

  • ból w miejscu iniekcji leku,
  • ślinotok,
  • gorączka,
  • wymioty,
  • zaburzenia oddychania,
  • częstoskurcz,
  • obrzęk twarzoczaszki.

Antybiotyki nie znajdują zastosowania w leczeniu samej babeszjozy, jednak chorobie często towarzyszą nadkażenia bakteryjne. Wówczas wskazane jest wprowadzenie antybiotykoterapii.

Leczenie warto wspomagać transfuzjami krwi, które dostarczają utracone czerwone krwinki. W niektórych przypadkach stosuje się także leki steroidowe, hamujące układ immunologiczny, który bierze udział w niszczeniu czerwonych krwinek z powodu inwazji pasożytów. Dodatkowo, lekarz weterynarii może podjąć decyzję o nawodnieniu zwierzęcia drogą podskórną lub dożylną oraz zalecić suplementację witaminami z grupy C i B.

Jak zapobiegać babeszjozie?

Nie każdy kleszcz jest nosicielem zarazków czy pasożytów. W Polsce najwięcej przypadków babeszjozy stwierdza się na wschodzie kraju – od okolic Warszawy, aż po granice z sąsiednimi państwami. To właśnie tam stwierdza się najwięcej pajęczaków przenoszących mikroorganizmy z rodzaju Babesia. Nie oznacza to jednak, że babeszjoza nie jest notowana w innych częściach kraju.

Najważniejszą rolę w zapobieganiu chorobie odgrywają preparaty zabezpieczające przed kleszczami. Należy je stosować regularnie, przez cały rok. Kleszcze, wbrew pozorom, są aktywne nie tylko wiosną i latem. Wystarczy kilka ciepłych jesiennych lub zimowych dni, by się uaktywniły i zaczęły szukać żywiciela. Z tego powodu środki zapobiegające ektopasożytom należy stosować przez cały rok, niezależnie od pory roku. Jest to szczególnie ważne na wschodzie Polski, gdzie notuje się więcej przypadków choroby niż np. na Dolnym Śląsku czy w Wielkopolsce.

Rodzaje preparatów zapobiegających inwazji kleszczy dla psów:

  • typu „spot-on”

Stosuje się je bezpośrednio na skórę psa. Sierść na karku lub między łopatkami należy odchylić i wylać preparat bezpośrednio na skórę pupila. Nie rób tego na skórze łap czy brzucha, ponieważ pies może wówczas go zlizać. Czas działania preparatu zależy od producenta i jest podany na opakowaniu. Zazwyczaj jest to 1 miesiąc. Pies przed i po wylaniu preparatu nie może być kąpany przez dwie doby, nie należy też z nim wychodzić na dłuższe spacery, jeśli pada deszcz.

  • obroże chroniące przed ektopasożytami

Należy ją założyć w taki sam sposób, jak tradycyjną obrożę. Pamiętaj, by jej nie przecinać i nie traktować jej, jak zwykłej obroży – nie można do niej przypinać smyczy czy blaszki z imieniem i numerem telefonu opiekuna. Pies może, a nawet powinien mieć drugą, tradycyjną obrożę lub szelki. Obroża specjalistyczna ma za zadanie tylko chronić psa przed ektopasożytami, w tym także przed kleszczami. Jej długość działania zależy od producenta i jest podana na ulotce. Zazwyczaj jest to 6-8 miesięcy.

  • preparaty w formie tabletek

Często mają formę smakołyka, dzięki czemu można ją podać z psu z łatwością. Ta forma preparatu zabezpiecza przed pasożytami zewnętrznymi oraz niektórymi wewnętrznymi. Okres działania zależy od producenta, wynosi zazwyczaj 1-3 miesiące.

H3: Jak wyciągnąć kleszcza?

Ta czynność, wbrew pozorom, jest bardzo łatwa i możesz to zrobić we własnym domu. Jeśli jednak się boisz lub masz wątpliwości, czy zrobisz to w bezpieczny sposób, udaj się lekarza weterynarii po pomoc.

Wyciągając kleszcza u psa w domu, musisz mieć do tego odpowiednie narzędzie. Nie powinna to być zwykła pęseta, gdyż nie zapewnia ona precyzji podczas wyciągania pasożyta. Przyrządy do wyciągania kleszczy możesz kupić w sklepach zoologicznych, w przychodniach weterynaryjnych, a także w zwykłych aptekach. Mogą to być haczyki do wyciągania kleszczy, pętle (lassa), szczypce lub pompki.

Wyciąganie kleszcza u psa krok po kroku:

  1. Przygotuj odpowiednie narzędzie do wyciągania kleszcza.
  2. Odchyl sierść na boki wokół kleszcza, w taki sposób, by był jak najlepiej widoczny. Możesz poprosić drugą osobę o przytrzymanie psa, jeśli ten jest niespokojny. Nie smaruj pasożyta żadnymi maściami, nie dezynfekuj miejsca z przytwierdzonym kleszczem, ani nawet nie polewaj tego miejsca wodą. Wszystkie substancje mogą sprowokować kleszcza do transmisji potencjalnych bakterii i wirusów do miejsca ugryzienia, dlatego lepiej ich nie stosować.
  3. Chwyć kleszcza przy samej skórze psa. Pętla czy haczyki powinny chwycić kleszcza tak blisko skóry, jak jest to możliwe.
  4. Wykręcaj kleszcza, kręcąc narzędziem w prawą lub lewą stronę. Nie zmieniaj kierunku kręcenia. Nie wyrywaj kleszcza, możesz bardzo delikatnie podważać go podczas wykręcania za pomocą narzędzia, ale nie rób tego z dużą siłą.
  5. Po wykręceniu kleszcza sprawdź, czy wyciągnąłeś go w całości. Jeśli tak, możesz zdezynfekować skórę psa. Jeśli nie, udaj się do lekarza weterynarii, który oceni miejsce po wyciągnięciu pasożyta.
  6. Na sam koniec nie zapomnij nagrodzić psa smakołykiem, jeśli ten był spokojny i nie wyrywał się podczas wyciągania pajęczaka.

Jeśli chcesz wiedzieć więcej o profilaktyce przeciwko ektopasożytom, dowiedzieć się jakie inne niebezpieczne bakterie, wirusy i pasożyty może przenosić kleszcz, przeczytaj tekst o kleszczach u psa.

Szczepienia przeciwko babeszjozie:

W Polsce dostępna jest szczepionka, która chroni psy przed Babesia canis oraz Babesia rossi. Należy ją podać w dwóch dawkach, aby uzyskać odporność. Pierwszą stosuje się po ukończeniu przez czworonoga 6 miesiąca życia. Drugą należy podać 3-6 tygodni później. Szczepienia przypominające należy powtarzać co 6 miesięcy od daty drugiego szczepienia.

Szczepić można psy zdrowe, dlatego wcześniej należy zbadać psa pod kątem babeszjozy. Zaleca się szczepić zwierzę, kiedy ryzyko złapania kleszcza jest najmniejsze, czyli np. pod koniec zimy. Szczepionka nie chroni przed zarażeniem pierwotniakiem, a jedynie łagodzi przebieg choroby, dlatego wielu lekarzy wątpi w jej skuteczność.

Udowodniono, że jest skuteczna wobec inwazji Babesia canis, ale nie udowodniono skuteczności wobec Babesia gibsoni. Dlatego podstawą profilaktyki przed babeszjozą u psów powinny być zawsze preparaty przeciwko ektopasożytom.

Jak oceniasz ten artykuł?

Kliknij, aby ocenić

Średnia ocena 4.7 / 5. Liczba głosów 46

KOMENTARZE

Dodaj komentarz

O AUTORZE

PRZECZYTAJ WIĘCEJ CIEKAWYCH ARTYKUŁÓW

Zdrowie

Gruby, chudszy… szczupły

Z powodu nadwagi i otyłości cierpią domowe zwierzęta. Przekarmiamy je w imię źle pojętej miłości.

Kiedy uśpić psa
Zdrowie

Nie przekraczać progu bólu

Jeśli zwierzę jest ciężko chore, chcielibyśmy, by odeszło godnie, by nie czuło przy tym ogromnego bólu

RASY PSÓW

newsletter

Otrzymuj informacje
o najnowszych poradach prosto do swojej skrzynki

Podaj swój adres